Η απόσυρση του άρθρου 23 από το νομοσχέδιο για τα κόκκινα δάνεια και τη λειτουργία των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων (servicers) συνεχίζει να προκαλεί πολιτικές αντιδράσεις, με τον Δημήτρη Λυρίτση, Τομεάρχη Στεγαστικής Πολιτικής της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης (ΕΛ.Α.Σ.), να εξαπολύει σφοδρή κριτική στην κυβέρνηση.
Το επίμαχο άρθρο αποσύρθηκε στις 30 Οκτωβρίου, έπειτα από τις έντονες αντιδράσεις κομμάτων της αντιπολίτευσης, δικηγορικών συλλόγων και φορέων που εξέφρασαν σοβαρές επιφυλάξεις για τις επιπτώσεις της διάταξης στους δανειολήπτες.
Στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης βρέθηκε η πρόβλεψη σύμφωνα με την οποία η ιδιωτική σύμβαση ρύθμισης οφειλής θα μπορούσε να αποκτήσει χαρακτήρα εκτελεστού τίτλου. Αυτό, σύμφωνα με τους επικριτές της ρύθμισης, θα μπορούσε να διευκολύνει την έναρξη διαδικασιών αναγκαστικής εκτέλεσης χωρίς να προηγηθεί η συνήθης δικαστική διαδικασία έκδοσης διαταγής πληρωμής.
«Η κυβέρνηση πιάστηκε με τη γίδα στην πλάτη»
Σε ιδιαίτερα υψηλούς τόνους, ο Δημήτρης Λυρίτσης υποστηρίζει ότι η κυβέρνηση αναγκάστηκε να αποσύρει τη διάταξη όταν οι αντιδράσεις πήραν μεγάλες διαστάσεις.
Όπως τονίζει, η απόσυρση δεν αναιρεί το βασικό πολιτικό ερώτημα: γιατί κατατέθηκε εξαρχής μια διάταξη που προκάλεσε τόσο σοβαρές αντιδράσεις και ποια συμφέροντα θα εξυπηρετούσε;
Ο ίδιος επισημαίνει ότι η επίμαχη πρόβλεψη εντασσόταν σε ένα νομοσχέδιο που παρουσιάστηκε ως προσπάθεια ενίσχυσης της εποπτείας των servicers και προστασίας των οφειλετών, ενώ, κατά την εκτίμησή του, δημιουργούσε πρόσθετες δυνατότητες για τους πιστωτές σε βάρος των δανειοληπτών.
Η κριτική του εστιάζει κυρίως στην προστασία της πρώτης κατοικίας και στις εγγυήσεις που πρέπει να έχουν οι πολίτες απέναντι σε τράπεζες, funds και εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων.
Οι προτάσεις της ΕΛ.Α.Σ. για τους δανειολήπτες
Παράλληλα με την κριτική στην κυβέρνηση, ο Δημήτρης Λυρίτσης παρουσιάζει τις προτάσεις της ΕΛ.Α.Σ. για την αντιμετώπιση του ιδιωτικού χρέους.
Στους βασικούς άξονες περιλαμβάνονται:
Η νομοθετική κατοχύρωση της πρώτης κατοικίας.
Η δημιουργία δημόσιου φορέα για την εξαγορά και τη ρύθμιση δανείων.
Η ουσιαστική προστασία των δανειοληπτών απέναντι σε καταχρηστικές πρακτικές.
Η διασφάλιση ισχυρότερων εγγυήσεων στη διαδικασία ρύθμισης οφειλών.
Στόχος, σύμφωνα με την πρόταση, είναι να αποκτήσουν οι πολίτες μια ουσιαστική εναλλακτική απέναντι στις πιέσεις που αντιμετωπίζουν όταν αδυνατούν να εξυπηρετήσουν τις δανειακές τους υποχρεώσεις.
Η απόσυρση κλείνει το θέμα;
Η απόσυρση του άρθρου 23 αποτελεί υποχώρηση της κυβέρνησης μετά την πολιτική και θεσμική αντιπαράθεση που προηγήθηκε. Ωστόσο, η συζήτηση για την προστασία των δανειοληπτών, τις εξουσίες των servicers και το μέλλον των κόκκινων δανείων παραμένει ανοιχτή.
Το κρίσιμο ζήτημα πλέον είναι τι θα περιλαμβάνει η τελική νομοθετική ρύθμιση και ποιες εγγυήσεις θα προβλέπονται για όσους βρίσκονται αντιμέτωποι με υπέρογκες οφειλές και τον κίνδυνο απώλειας της κατοικίας τους.
Γιατί η απόσυρση μιας διάταξης μπορεί να σταματά μια κοινοβουλευτική αντιπαράθεση, δεν απαντά όμως αυτομάτως στα προβλήματα χιλιάδων δανειοληπτών.
