Στο στόχαστρο της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) μπαίνουν μεγάλες επιστροφές ΦΠΑ.
Σε πλήρη αναδιάταξη του μηχανισμού ελέγχου των επιστροφών ΦΠΑ προχωρά η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, βάζοντας στο επίκεντρο αιτήματα μεγάλων ποσών που θεωρούνται υψηλού κινδύνου. Το επιχειρησιακό σχέδιο προβλέπει σαφώς περισσότερους ελέγχους, βαθιές διασταυρώσεις ψηφιακών δεδομένων και αλλαγές στον τρόπο υποβολής των δηλώσεων, με βασικό στόχο τον περιορισμό των καταχρηστικών επιστροφών και της φοροδιαφυγής.
Ο αριθμός των ελέγχων επιστροφών ΦΠΑ αυξάνεται κατά 57%, φτάνοντας τις 6.600 υποθέσεις από 4.200, ενώ παράλληλα ενεργοποιούνται πάνω από 8.300 μερικοί έλεγχοι με στοιχεία από POS, ηλεκτρονικά βιβλία, ενδοκοινοτικές συναλλαγές και λοιπές βάσεις δεδομένων της ΑΑΔΕ. Στην πρώτη γραμμή των ελέγχων τοποθετούνται επιχειρήσεις και επαγγελματίες με επιστροφές δυσανάλογες του κύκλου εργασιών τους, μεγάλες αποκλίσεις μεταξύ δηλώσεων και αιτημάτων, ιστορικό παραβάσεων ή ασυνήθιστη φορολογική συμπεριφορά.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται σε περιπτώσεις μηδενικών δηλώσεων ΦΠΑ για το 2024, παρά την ύπαρξη πραγματικής οικονομικής δραστηριότητας, ενώ αντίστοιχες διασταυρώσεις θα γίνουν και για το 2023 με αξιοποίηση των δεδομένων του myDATA. Ταυτόχρονα, δρομολογείται η αυτόματη υποβολή δηλώσεων ΦΠΑ, εφόσον ο φορολογούμενος δεν παρέμβει, σηματοδοτώντας νέο στάδιο ψηφιακού ελέγχου και συμμόρφωσης.
Η εντατικοποίηση των ελέγχων και η επέκταση των ηλεκτρονικών συναλλαγών αποτυπώνονται ήδη στα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, καθώς το κενό ΦΠΑ στην Ελλάδα έχει μειωθεί από 29% το 2017 σε 11,4% το 2023, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη αποκλιμάκωση μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ. Παρά τη βελτίωση, οι απώλειες παραμένουν υψηλές, με 2,532 δισ. ευρώ το 2023 και 2,116 δισ. ευρώ το 2024, ποσό αντίστοιχο με τα ετήσια έσοδα από τον ΕΝΦΙΑ.
Σε βάθος 15ετίας, οι απώλειες από τον ΦΠΑ υπολογίζονται σε 73,5 δισ. ευρώ, με αποκορύφωμα το 2011, όταν άγγιξαν τα 9,1 δισ. ευρώ, γεγονός που διατηρεί την ανάγκη αυστηρής εποπτείας και στοχευμένων παρεμβάσεων στον πυρήνα του φορολογικού συστήματος.
